Toetje met kniepertjes: knapperige wafels met kaneelroom en gedroogde peer

Een toetje met kniepertjes bestaat uit knapperige, dunne wafels met luchtige kaneelroom, gedroogde peer, chocoladekrullen en poedersuiker. De platte kniepertjes worden als feestelijk koekje opgestapeld en met room gevuld, waardoor ze uitstekend passen bij kerst, oudjaar en nieuwjaarsdag.

Het Drentse platte kniepertje, dat je traditioneel met kerst en oudjaar eet, symboliseert het jaar dat zich heeft ontvouwen. Het Nieuwjaarsrolletje staat voor het nieuwe jaar en alle geheimen die daar nog veilig in verborgen liggen. Kniepertjes zijn zoete en harde wafels die traditioneel rond de jaarwisseling worden gebakken en gegeten.

Wat zijn kniepertjes?

Kniepertjes zijn dunne wafeltjes die worden gegeten tijdens de jaarwisseling. Vooral in het oosten van het land worden zijn ze erg populair. In Drenthe, Groningen, Twente, de Achterhoek en Salland zijn ze er dol op. Het is daar een echte traditie om met oud en nieuw kniepertjes te bakken.

Elke streek heeft er zijn eigen naam voor. In Drenthe heten ze knieperties of iezerkoekies. In Groningen kennen ze kniepertjes of kniepkoukies. En in Twente, de Achterhoek en Salland noemen ze de koekjes knieperkes.

Oorspronkelijk werden deze koeken met knijpijzers boven het haardvuur gebakken, maar tegenwoordig kun je ze gewoon met een elektrische wafelijzer maken. Kniepertjes worden in sommige dialecten ook wel knijpertje, knieperties of knieperkes genoemd. En dat komt doordat de wafels vroeger tussen een speciaal wafelijzer boven het vuur werden ‘geknepen’.

De symboliek van platte kniepertjes en rolletjes

Op oudjaar eet je deze wafels als platte pannenkoekjes, als symbool voor het jaar dat zich al heeft ontvouwd. Op nieuwjaarsdag serveer je de opgerolde variant, als teken van een jaar dat zich nog moet ontrollen.

De platte koeken staan voor het oude jaar als een uitgelezen boek: het heeft geen verrassingen meer. Het nieuwe jaar is het rolletje, het moet zich nog ontvouwen. Beide koekjes kennen een ander recept.

De platte koeken worden gemaakt van een stevig deeg dat als bolletje tussen het ijzer wordt gedrukt. De opgerolde koekjes worden gemaakt van een vloeibaar beslag dat je in het wafelijzer schenkt. Meteen als de koeken uit het ijzer komen, kunnen ze - terwijl ze nog warm en zacht zijn - om een houten stokje (of de steel van een pollepel) worden gerold.

Ingrediënten voor het toetje met kniepertjes

Voor de kniepertjes

• 250 g roomboter
• 500 g bloem
• 400 g witte basterdsuiker
• 2 eieren
• 1 zakje vanillesuiker
• 1 tl kaneelpoeder
• Een snuf zout
• Eventueel een scheutje water

Voor de gedroogde peer

• Peren
• Citroensap
• Suiker
• Kaneelpoeder

Voor de kaneelroom en garnering

• Slagroom
• Slagroomversteviger
• Poedersuiker
• Kaneelpoeder
• Chocoladekrullen
• Poedersuiker voor het bestuiven

Stap voor stap kniepertjes bakken

Het beslag maken

Smelt voor de kniepertjes de boter in een steelpan en laat iets afkoelen. Meng intussen de eieren, het kaneelpoeder, de vanillesuiker, de suiker en het zout in een grote kom. Giet de boter erbij en meng samen met de bloem erdoorheen.

Het moet op een dik beslag lijken, geen deeg. Voeg eventueel een scheutje water toe om het wat dunner te maken. Dek de kom af met vershoudfolie en zet ca. 15 minuten in de koelkast.

De kniepertjes bakken

Zet het kniepertjesijzer aan en haal het beslag uit de koelkast. Schep, zodra het ijzer heet is, een theelepel van het beslag in het midden van het ijzer. Sluit het ijzer en wacht 15-20 seconden tot het kniepertje klaar is.

Probeer het ijzer tussendoor niet teveel te openen, dan breken de kniepertjes. Haal het kniepertje voorzichtig met een mes van het ijzer en leg op een koud bord om af te laten koelen en uit te harden. Herhaal met het overige beslag.

Hoe vaker het kniepertjesijzer is gebruikt, hoe beter je kniepertjes worden. Gebruik je het ijzer voor het eerst? Vet het dan een beetje in met boter of bakspray.

Belangrijke baktips

Kniepertjes moeten maar heel kort bakken. Doe dit voor 40 tot 80 seconden. Ze zijn klaar als ze goudbruin van kleur zijn.

Na het bakken zijn ze nog zacht (en erg heet!), verplaats ze met een spatel naar een rooster en laat ze hier verder afkoelen. Leg ze op een koud en plat oppervlak om af te koelen, zoals een roestvrijstalen keukenblad.

Je zal heel wat kniepertjes overhouden, maar dat is helemaal niet erg, want je kunt ze zeker 2 weken bewaren op een koele plek in een afgesloten trommel. Kniepertjes kun je het beste bewaren in een luchtdichte zak of trommel op kamertemperatuur. Zo blijven ze 2-3 weken goed.

Gedroogde peer maken

Verwarm voor de gedroogde peer de oven voor (elektrisch: 100°C / hetelucht: 80°C). Snijd de peren in de lengte in zo dun mogelijke plakken, dit gaat het makkelijkste met een mandoline of kaasschaaf.

Besprenkel ze met wat citroensap om verkleuren te voorkomen. Leg de plakjes peer op een met bak papier beklede bakplaat en droog ze 1-1,5 uur in de oven. Draai de plakjes om en droog ze nog ca. 1 uur tot ze licht krokant zijn.

Laat ze helemaal afkoelen. Meng de suiker met het kaneelpoeder en strooi dit over de afgekoelde peer. Bewaar de gesuikerde peer in een afgesloten bakje.

Kaneelroom bereiden

Klop de slagroom samen met de slagroomversteviger stevig. Spatel de poedersuiker en het kaneelpoeder luchtig door de slagroom. Doe de kaneelroom in een spuitzak.

Het dessert opbouwen

Leg één kniepertje op een bordje en spuit 3-4 toefjes kaneelroom erop. Leg er weer een kniepertje op en eindig met 3 toefjes room bovenop.

Garneer met de plakjes gedroogde peer, chocoladekrullen en poedersuiker. Serveer het dessert direct nadat het is opgebouwd, zodat de kniepertjes zo knapperig mogelijk blijven.

Platte kniepertjes of Nieuwjaarsrolletjes?

De meeste mensen zullen kniepertjes kennen als opgerolde koekjes. Niet voor niks worden ze ook wel Nieuwjaarsrolletjes genoemd. Toch worden kniepertjes ook wel als platte koekjes gegeten. Dat heeft te maken met het oude en het nieuwe jaar.

Eenmaal afgekoeld behouden ze hun vorm en blijft er een knapperig koekje over dat gevuld kan worden met slagroom. Wil je er nieuwjaarrolletjes van maken? Vouw de nog warme wafeltjes dan direct na het bakken rondom een (houten) stokje en laat ze afkoelen.

Je moet het snel rollen, want anders wordt het koekje te hard. Kniepertjes worden vanuit een heet wafelijzer meteen om een stokje gerold. Wacht je te lang, dan wordt het koekje te hard en breekt het tijdens het rollen.

Andere vullingen en variaties

Daarna kun je ze optioneel nog vullen met slagroom of botercrème. Vul ze met slagroom of gebruik andere heerlijke vullingen, wat je wilt!

Wij doen er lekker een limoncello in, in plaats van het traditionele jenevertje. Ben je dol op die smaak, dan kan je er ook een scheutje van door de slagroom doen, of citroenrasp toevoegen aan de vulling.

Wil je liever de traditionele smaak? Vervang de limoncello dan gewoon door jenever, zoals in het klassieke kniepertjes recept. Hou je niet van alcohol in gebak? Dan kun je de limoncello ook weglaten en vervangen door een scheutje extra citroensap.

Smelt chocolade au bain-marie en sprenkel de gesmolten chocolade over de kniepertjes voor een extra feestelijk effect. De platte en ronde, zonder room: ook heerlijk!

Het kniepertjesijzer schoonmaken

Maak je ijzer na gebruik schoon met keukenpapier, maar spoel het niet af onder de kraan en was het zeker niet met zeep. Dan verliest het zijn vetlaagje.

Je hebt speciale kniepertjesijzers, ik heb dit wafelijzer gebruikt waar je ook stroopwafels mee kunt bakken en dat werkte heel goed. Inmiddels hoef je niet meer boven het vuur te hangen met een ouderwets wafelijzer, maar wordt een elektrisch wafelijzer gebruikt om ze te maken.

tags: #toetje #met #kniepertjes